Xét nghiệm gì để biết ung thư máu ?

Các xét nghiệm để biết ung thư máu phổ biến nhất là xét nghiệm máu và sinh thiết. Ngoài ra, bác sĩ cũng có thể cần các xét nghiệm hình ảnh (Siêu âm, CT, MRI…) để theo dõi các triệu chứng của bạn hoặc kiểm tra hiệu quả của phác đồ điều trị.

Xét nghiệm gì để biết ung thư máu xét nghiệm ung thư máu
Ung thư máu là bệnh lý ác tính vô cùng nguy hiểm

Nếu bạn mắc một số loại ung thư máu (hoặc bị nghi ngờ mắc ung thư máu), bác sĩ có thể yêu cầu làm một hoặc nhiều sinh thiết. Các xét nghiệm ung thư máu sẽ phụ thuộc vào các triệu chứng và loại ung thư máu mà bạn có. Bạn cũng lưu ý rằng mỗi người sẽ làm các loại xét nghiệm khác nhau, tùy thuộc vào dấu hiệu bệnh và cơ địa.

1. Xét nghiệm máu

Xét nghiệm máu có thể được sử dụng để giúp chẩn đoán và theo dõi ung thư máu. Trong xét nghiệm này, bác sĩ sẽ dùng kim tiêm để lấy máu từ tĩnh mạch của bạn và gửi nó đến phòng xét nghiệm. Các loại xét nghiệm máu phổ biến dùng trong chẩn đoán và điều trị ung thư máu bao gồm:

  • Xét nghiệm tổng phân tích tế bào máu: Trong xét nghiệm này, bác sĩ sẽ dùng một máy chuyên dụng để đo số lượng từng loại tế bào trong máu, như hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu. Nếu kết quả cho thấy số lượng tế bào này trong máu quá cao hoặc quá thấp, họ sẽ lấy mẫu máu của bạn để kiểm tra dưới kính hiển vi.
  • Xét nghiệm tế bào máu ngoại biên: Xét nghiệm này giúp bác sĩ quan sát các tế bào máu (hồng cầu, bạch cầu và tiểu cầu) để kiểm tra chúng có đúng kích cỡ, hình dạng và khỏe mạnh không.
  • Xét nghiệm ure và chất điện giải trong máu: Xét nghiệm này sẽ giúp bác sĩ kiểm tra chức năng của thận. Từ đó, họ có thể chỉ định liều thuốc thích hợp và xác định xem phương pháp điều trị ung thư có làm tổn thương thận không.
  • Xét nghiệm kiểm tra sàng lọc nhiễm trùng/ nhiễm virus: Để quá trình điều trị ung thư máu diễn ra thuận lợi, bác sĩ cần phải biết rõ về tình trạng sức khỏe của bạn. Do đó, bạn có thể làm một số xét nghiệm cho các tình trạng như HIV, viêm gan B và C. Nếu bạn bị nhiễm bệnh với những virus này, bác sĩ phải điều trị bệnh này cùng lúc với quá trình chữa ung thư máu. Từ đó, thời gian và kết quả điều trị sẽ không như mong đợi.
  • Các xét nghiệm khác: Một số xét nghiệm phân tích tế bào dòng chảy và xét nghiệm di truyền tế bào cũng dùng máu để xác định vấn đề của người bệnh.

2. Sinh thiết tủy xương

Trong sinh thiết tủy xương, bác sĩ sẽ lấy một mẩu nhỏ tủy xương và kiểm tra dưới kính hiển vi để xem có bất kỳ tế bào bất thường nào hay không. Sinh thiết tủy xương có hai loại:

  • Chọc hút để lấy dịch tủy xương
  • Khoan để lấy tủy xương xốp cùng với một số xương.

Sinh thiết tủy xương có thể được sử dụng để chẩn đoán ung thư máu. Phương pháp này giúp bác sĩ kiểm tra mức độ ảnh hưởng của ung thư đến cơ thể, từ đó đưa ra phương pháp điều trị ung thư máu hiệu quả.

Quá trình lấy mẫu sinh thiết thường khá nhanh, nhưng bạn có thể cảm thấy đau trong khi thực hiện. Vì lý do này, bác sĩ sẽ chỉ định thuốc giảm đau để bạn cảm thấy thoải mái khi làm thủ thuật.

3. Sinh thiết hạch bạch huyết

Một xét nghiệm ung thư máu khác thường được bác sĩ chỉ định là sinh thiết hạch bạch huyết. Sinh thiết hạch bạch huyết là một thủ thuật nhỏ để lấy mẫu hạch bạch huyết bị ảnh hưởng bởi bệnh ung thư. Loại sinh thiết này thường được sử dụng để xác định ung thư hạch bạch huyết hoặc một số loại ung thư khác.

Đối với thủ thuật này, bạn sẽ được gây tê cục bộ hoặc gây mê toàn thân (một số ít trường hợp). Bác sĩ có thể cắt bỏ toàn bộ hạch bạch huyết ung thư hoặc chỉ loại bỏ lõi của hạch bạch huyết với sự trợ giúp của siêu âm và chụp CT.

Ghi chú: Hạch bạch huyết hay hạch lympho là một trong vô số các cấu trúc trơn, hình bầu dục dẹp, rải rác dọc theo các mạch bạch huyết, là một phần của hệ bạch huyết. Các hạch bạch huyết có mặt ở khắp cơ thể, tập trung nhiều ở một số vùng như cổ, nách, bẹn. Chúng chứa các tế bào bạch huyết và có chức năng làm bộ lọc hoặc bẫy giữ lại các phần tử ngoại lai, có thể bị viêm và sưng khi làm nhiệm vụ này. Các hạch bạch huyết nóng hoặc sưng lên trong những tình trạng khác nhau, từ nhẹ như viêm họng đến nguy hiểm như ung thư. Ở bệnh nhân ung thư, tình trạng của hạch bạch huyết đáng chú ý đến mức nó được dùng để xác định ung thư đang ở giai đoạn nào.

4. Các xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh

Các xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh giúp bác sĩ chẩn đoán loại ung thư máu, như ung thư hạch bạch huyết, cũng như kiểm tra các triệu chứng của bệnh. Một số loại xét nghiệm hình chẩn đoán ảnh bác sĩ có thể chỉ định như:

  • Siêu âm: Siêu âm có thể cung cấp thêm thông tin về tình trạng của bạn, chẳng hạn như kích thước lá lách thường phì đại nếu bạn bị ung thư hạch. Siêu âm cũng giúp bác sĩ nhìn thấy các hạch bạch huyết trong quá trình sinh thiết.
  • Chụp CT: Thực tế, chụp CT không phải là xét nghiệm thông thường cho bệnh ung thư máu. Tuy nhiên, nếu bạn có những dấu hiệu cụ thể, như sưng gan hoặc lách, bạn có thể cần chụp CT.
  • Chụp PET-CT: Bác sĩ thường đề nghị chụp PET-CT nếu bạn bị sưng hạch bạch huyết.
  • Chụp MRI: MRI giúp bác sĩ quan sát những phần mô mềm để kiểm tra xem có bất cứ tổn thương nào không.

5. Xét nghiệm giúp xác định giai đoạn, phân loại và nguy cơ

Sau khi xác định loại ung thư máu mà bạn mắc phải, bác sĩ sẽ thực hiện một số xét nghiệm để kiểm tra sức khỏe tổng quát, tiến triển của bệnh và tiên lượng sống. Tất cả các thông tin này giúp họ tìm ra phương pháp điều trị nào phù hợp nhất cho bạn. Những xét nghiệm giúp xác định giai đoạn, phân loại và nguy cơ mắc bệnh ung thư máu có thể bao gồm:

  • Xét nghiệm máu: để kiểm tra chức năng của các cơ quan trong cơ thể như tim, gan, thận và tuyến giáp, cũng như bất kỳ vấn đề sức khỏe cụ thể nào (ví dụ: viêm gan có thể ảnh hưởng đến một số phương pháp điều trị ung thư máu nhất định).
  • Xét nghiệm chẩn đoán hình ảnh: (đặc biệt nếu bạn bị ung thư hạch) để xem ung thư phát triển như thế nào.
  • Xét nghiệm nhiễm sắc thể: giúp các bác sĩ tìm ra loại điều trị nào có thể phù hợp nhất với bạn.

6. Khi nào cần tiến hành xét nghiệm chẩn đoán ung thư máu?

Những người có các yếu tố nguy cơ mắc bệnh dưới đây cần thăm khám sức khỏe định kỳ, làm xét nghiệm máu để kiểm tra tình trạng sức khỏe.

  • Những người thường xuyên tiếp xúc với chất phóng xạ hoặc hóa chất độc hại như công nhân làm việc trong nhà máy năng lượng hạt nhân, chế tạo linh kiện điện tử, thợ nhuộm, công nhân nhà máy…
  • Những người thường xuyên hút thuốc lá
  • Những trẻ em bị bệnh down bẩm sinh
  • Những người có người thân trong gia đình mắc ung thư máu.

Ung thư máu là bệnh lý ác tính vô cùng nguy hiểm vì thế việc chủ động kiểm tra sức khỏe và đi khám ngay khi thuộc một trong những nhóm nguy cơ trên sẽ giúp phát hiện sớm ung thư máu. Từ đó có biện pháp chữa trị kịp thời, hiệu quả.

Y Dược 365

Nguồn tham khảo:

Bình luận

Scroll to Top